از پلتفرم خرید مشارکتی «توان‌یار» تا چت‌بات اختصاصی مددجویان و مدیران

در دومین روز از همایش سراسری مدیران‌کل بهزیستی سراسر کشور در مشهد، پنل تخصصی برنامه‌ریزی، فناوری و نوآوری با محوریت تشریح برنامه‌های تحولی این سازمان برگزار شد.

سعید صالح، رئیس مرکز برنامه‌ریزی، فناوری اطلاعات و امنیت فضای مجازی سازمان بهزیستی کشور، با اشاره به پیشرفت پروژه‌های ذیل طرح «سلام» اظهار کرد: در سامانه طرح سلام تاکنون حدود ۱۶۰ هزار نفر ثبت‌نام کرده‌اند و با تکمیل طراحی سامانه بانک زمان توسط متخصصان فناوری، بستر این خدمت نیز به‌طور کامل راه‌اندازی خواهد شد.

وی به اجرای «طرح جامع بازمهندسی برنامه‌ها و تحول سیاست‌پایه» اشاره کرد و افزود: این پروژه پس از تحلیل محتوای اسناد بالادستی، سیاست‌های ابلاغی و اهداف دولت و وزارت متبوع، در تعامل مشترک با سازمان برنامه و بودجه و همه معاونت‌ها، ماتریس «سیاست‌ـ‌فعالیت» را ترسیم کرده است. در این فرآیند، برنامه‌ها و مأموریت‌های هر حوزه دقیقاً تفکیک و شفاف شده و در گام بعد، شناسایی و تدوین شاخص‌های کلیدی عملکرد (KPI) با همکاری دفتر بازرسی تا پایان سال به سرانجام می‌رسد تا نظام جامع مدیریت عملکرد سازمان مستقر و سال آینده در قالب داشبورد مدیریتی هوشمند پیاده‌سازی شود.

صالح با تأکید بر لزوم استانداردسازی خدمات سازمان تصریح کرد: با هماهنگی سازمان ملی استاندارد، برای نخستین بار در یک دستگاه اجرایی، مدل جایزه ملی کیفیت در بهزیستی کلید خواهد خورد که اجرای رسمی آن طی ماه‌های آتی آغاز می‌شود.

رئیس مرکز فناوری اطلاعات سازمان بهزیستی با اشاره به ضعف آمارهای دستی و لزوم اصلاح زیرساخت‌های الکترونیکی گفت: هم‌اکنون بیش از ۴۰ درصد آمارهای تولیدی در سازمان به شیوه سنتی و دستی است که خطای بالایی دارد. برای عبور از چالش‌های فنی گذشته، پروژه بازنویسی کامل سامانه مراکز مثبت زندگی وارد مرحله نهایی شده و با اتمام مرحله اول مناقصه و انعقاد قرارداد، ظرف پنج ماه به بهره‌برداری کامل می‌رسد. این اقدام، نخستین گام در معماری سازمانی نوین است که طی آن فراخوانی بین‌سامانه‌ای داده‌ها محقق و استعلام‌های کاغذی مددجویان حذف خواهد شد.

وی همچنین از ورود عملیاتی هوش مصنوعی به مأموریت‌های بهزیستی خبر داد و عنوان کرد: تا پایان سال، دو ابزار هوشمند فعال خواهد شد؛ نخست، چت‌بات تخصصی ویژه مدیران سازمان که وضعیت آماری، خدمات و شاخص‌های حوزه‌های توانبخشی و اجتماعی هر شهرستان و استان را به صورت برخط در اختیار مدیران قرار می‌دهد؛ دوم، سامانه هوشمند ویژه مددجویان بر بستر پرتال سازمان که با ثبت کدملی، سوابق دریافتی و استحقاق‌سنجی خدمات هر فرد را به‌صورت خودکار تحلیل و ارائه می‌کند تا بار مراجعات و نیاز به توسعه نیروی انسانی کاهش یابد.

صالح در ادامه با ارائه نتایج دو پیمایش ملی انجام‌شده توسط این مرکز بدون تحمیل هزینه به سازمان اشاره کرد و افزود: در پژوهش ملی سنجش آگاهی عمومی با حجم نمونه ۱۲ هزار نفر مشخص شد که ۲۵ درصد مردم با خدمات اورژانس اجتماعی (۱۲۳) و نزدیک به ۱۰ درصد با سامانه صدای مشاور (۱۴۸۰) آشنایی داشتند، اما میزان اعتماد عمومی شهروندان به هر دو سامانه بالای ۹۰ درصد است که این امر رسالت سازمان را در توسعه اطلاع‌رسانی سنگین‌تر می‌کند. انتشار هشت شماره از خبرنامه تخصصی «زیست‌داده»، آماده‌سازی گزارش‌های سیاستی، انتشار قریب‌الوقوع فصلنامه تخصصی بهزیستی و برگزاری دوره‌های آموزشی کاربست هوش مصنوعی ویژه مدیران از دیگر اقدامات این حوزه است.

در ادامه این پنل، با تشریح مراحل سه‌گانه تدوین ماتریس برنامه‌ها گفت: این چهارچوب برگرفته از احکام بالادستی، برنامه‌های راهبردی و ۱۲ راهبرد ابلاغی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی است که با مشارکت صاحب‌نظران درون و برون‌سازمانی نهایی شد. در فاز اول، هم‌پوشانی‌های برنامه‌ای میان حوزه‌ها شناسایی و تفکیک شد و زبان مشترک برنامه‌ریزی شکل گرفت. در فاز دوم، تمامی برنامه‌ها مطابق استانداردهای سازمان اداری و استخدامی شناسنامه خدمت دریافت می‌کنند و شاخص‌های اثربخشی تدوین می‌شود. در فاز سوم نیز کل نظام مدیریت عملکرد دیجیتالی شده و با مشارکت قریب به ۲۰ هزار پرسنل سازمان در سراسر کشور، برنامه عملیاتی هوشمند تدوین خواهد شد. وی همچنین بر لزوم نظارت و صحت‌سنجی مستمر داده‌های ثبت‌شده در استان‌ها و شهرستان‌ها برای ارتقای حکمرانی داده تأکید کرد.

وی به معرفی سه کلان‌پروژه حوزه مأموریتی خود پرداخت و اظهار داشت: نخستین پروژه، طراحی رصدخانه اجتماعی سازمان بهزیستی با همکاری دانشگاه فردوسی مشهد است که به تبیین چهار مؤلفه تغییرات متغیرها، دلایل تغییر، پیامدها و اقدامات عملکردی می‌پردازد. پروژه ماندگار دوم، طراحی پلتفرم «توان‌یار» با سازوکار بازارگاه الکترونیکی تجهیزات توانبخشی است؛ در این بستر، یارانه وسایل توانبخشی مستقیماً به کیف پول الکترونیکی مددجو شارژ شده و مددجویان حتی در دورافتاده‌ترین مناطق می‌توانند کالای مورد نیاز خود را مستقیماً از شرکت‌های تأمین‌کننده انتخاب، خریداری و کیفیت آن را ارزیابی کنند. پروژه سوم نیز استقرار نظام حکمرانی داده با هدف یکپارچه‌سازی، امن‌سازی و هویت‌بخشی به بزرگ‌ترین پایگاه داده‌های اجتماعی کشور در بهزیستی است.