تا همین چند ماه پیش، دنیای «زهرا»، دختر ۱۴ سالهای که در یکی از محلات پرچالش و حاشیهای شهر بزرگ شده، به دیوارهای خانه و محدودیتهای سنتی محلهاش ختم میشد. او که به دلیل بافت فرهنگی خاص و کمبود امکانات، اعتمادبهنفس حضور در جمع را نداشت، تصور میکرد صدای او هیچگاه شنیده نخواهد شد. اما امروز زهرا با قامتی استوار در مراسم اختتامیه ایستاده بود؛ دختری که حالا یاد گرفته چگونه مشکلات محلهاش را شناسایی کند، برای آنها راهکار بنویسد و با شجاعت از مسئولان مطالبهگری کند. او حالا نه یک ناظر منفعل، بلکه یک فرد موثر در خانواده و اجتماع است.
این تحول فردی، هسته اصلی طرحی است که دکتر عباسعلی اویسی، مدیرکل بهزیستی سیستان و بلوچستان، در آیین اختتامیه به تشریح ابعاد آن پرداخت. اویسی با اشاره به موفقیت این دوره از طرح «مانا»، تاکید کرد که هدف اصلی ما تبدیل نوجوانان از سطح خدماتگیرنده به سطح کنشگران اجتماعی است. وی تصریح کرد: «نوجوانانی که از دل این کارگاهها و نشستهای مشارکتی بیرون میآیند، همان مطالبهگران متخصص و افراد موثری هستند که آینده روشن این مرز و بوم را رقم خواهند زد.»
مدیرکل بهزیستی استان در بخش دیگری از سخنان خود به یک ضرورت حیاتی اشاره کرد و افزود: «برای دستیابی به پایداری در طرحهای اجتماعمحور، باید نقش همگرایی بینسازمانی پررنگتر شود.» وی خاطرنشان کرد که بهزیستی به تنهایی نمیتواند تمامی بار پیشگیری از آسیبها را به دوش بکشد و همکاری سایر نهادهای فرهنگی و اجرایی در تقویت زیرساختهای حضور نوجوانان در جامعه، یک الزام غیرقابل انکار است.
طرح مانا که در این دوره با استقبال گسترده نوجوانان ۱۳ تا ۱۸ ساله استان روبرو شد، فراتر از یک کلاس درس ساده عمل کرد. در قالب جلسات آموزشی، نوجوانان آموختند که بهجای گلایه از کاستیها، آستین همت بالا بزنند. آنها با کار گروهی و تمرین پروژهنویسی، یاد گرفتند چطور برای حل مشکلات محلی خود «حمایتطلبی» کنند و این دقیقاً همان نقطهای است که اعتمادبهنفسِ از دست رفته را به نوجوانان مناطق محروم بازمیگرداند.
در واقع، مانا پاسخی هوشمندانه به آسیبهای اجتماعی از طریق توانمندسازی است. این طرح با تمرکز بر سه محور «آموزش مهارتهای اجتماعی»، «فراغت پویا» و «مشارکت جمعی»، تلاش میکند تا سد فردگرایی را شکسته و روحیه کار تیمی را در کالبد نسل جوان بدمد. اهمیت این موضوع در استانی مانند سیستان و بلوچستان که دارای بافت جمعیتی جوانی است، دوچندان جلوه میکند.
بخش پایانی این مراسم به قدردانی از بازوان اجرایی این حرکت اجتماعی اختصاص داشت. مدیرکل بهزیستی استان با اهدای لوح تقدیر، از مدیران مراکز مجری طرح، تسهیلگران و کارشناسانی که در محلات حاشیهنشین و شهرستانهای مختلف برای شکوفایی استعدادهای نوجوانان تلاش کرده بودند، تجلیل کرد. اویسی این کارشناسان را «پل ارتباطی حاکمیت و مردم» نامید که بذر امید را در دل نوجوانانی مانند زهرا کاشتهاند.
با اتمام این دوره از طرح مانا، حالا دهها نوجوان در سراسر استان با نگاهی تازه به جامعه بازمیگردند؛ نوجوانانی که دیگر نه از محدودیتها میهراسند و نه در برابر مشکلات سکوت میکنند. آنها حالا سفیران تغییر در محلات خود هستند و نشان دادند که اگر به نسل جوان اعتماد شود، طرحی نو درانداختن کار دشواری نخواهد بود.
نظر شما