مشهد مقدس در روزهای ۲۱ و ۲۲ مهرماه، میزبان برگزاری دوره کشوری «مداخلات روان‌شناختی ویژه والدین دارای کودک اوتیسم» با حضور مسئولان ارشد کشوری و متخصصان حوزه مشاوره است؛ رویدادی که به صورت حضوری برای نمایندگان استانی و آنلاین برای مراکز مشاوره سراسر کشور و مراکز ۱۴۸۰ در حال برگزاری است تا سطح کیفی خدمات مشاوره‌ای و پاسخگویی به چالش‌های خانواده‌های دارای فرزند اوتیسم ارتقا یابد. مهدی برجی با تأکید بر اینکه حوزه اوتیسم یکی از بخش‌های ناشناخته و مبهم بوده و خانواده‌ها در تلاطم رویکردهای متناقض و درمان‌های غیرعلمی سردرگم شده‌اند، اظهار داشت: «هزینه‌های سنگین توان‌بخشی، خانواده‌های دارای فرزند اوتیسم را از نظر اقتصادی به‌شدت تحت فشار قرار داده و به مرور زمان دچار تنزل طبقه اقتصادی می‌کند؛ راهکار عبور از این چالش‌ها، تعهد متخصصان به مسئولیت اجتماعی، همگن‌سازی دانش در سراسر کشور، تقلیل سن تشخیص به زیر سه سال، و مهم‌تر از همه، تغییر نگاه سنتی روانشناسی از تمرکز بر کاستی‌ها و نداشته‌های کودک به سمت سرمایه‌گذاری بر نقاط قوت و توانمندی‌های اوست.
مهدی برجی در این دوره آموزشی ضمن قدردانی از حضور اساتید، متخصصان و نمایندگان استانی از سراسر کشور و ۲۱ استان، حوزه اوتیسم را یکی از حوزه‌های مهم، نیازمند مداخله دقیق و در عین حال ناشناخته و مبهم توصیف کرد و اظهار داشت: دانش دنیا در این حوزه هنوز در سطح ابتدایی و پایه قرار دارد و نیازمند مطالعات کیفی و موردی جدی است. خوشبختانه طی ۱۰ سال اخیر، مطالبه‌گری خانواده‌ها برای تشخیص و مداخله به‌هنگام افزایش یافته است؛ چرا که سن تشخیص در گذشته بین ۵ تا ۶ سالگی بود، در حالی که نشانه‌های مشکوک پیش از ۳ سالگی قابل تشخیص است.
وی با اشاره به یکی از چالش‌های اصلی خانواده‌های دارای فرزند اوتیسم یعنی سردرگمی در مواجهه با رویکردهای متقاطع و غیرعلمی درمان، تصریح کرد: مواجهه خانواده‌ها با افراد مختلف و اطلاعات متناقض، آن‌ها را دچار سردرگمی و گاه مسیرهای نادرست می‌کند. به همین دلیل، ایجاد یک ادبیات و شناخت واحد میان متخصصان و مشاوران، ضرورت انکارناپذیری است تا خانواده‌ها بدانند پیش‌آگاهی اوتیسم مستطی نیست و نیازمند آمادگی، امیدواری مبتنی بر مداخله در «هنگام طلایی» و استمرار برنامه‌های آموزشی ده‌ساله است.
فشار سنگین هزینه‌های توان‌بخشی و لزوم مسئولیت اجتماعی متخصصان
مدیرکل بهزیستی خراسان رضوی با تأکید بر بار مالی سنگین هزینه‌های آموزش و توان‌بخشی بر دوش خانواده‌ها بیان کرد: هزینه‌های بالای آموزش و توان‌بخشی، به‌ویژه در بخش خصوصی، سطح اقتصادی و اجتماعی خانوارهای دارای فرزند اوتیسم را پس از چند سال دچار تنزل می‌کند. از آنجا که دولت به تنهایی قادر به پوشش تمام هزینه‌ها نیست، حضور متخصصان و مشاوران در قالب «مسئولیت اجتماعی» و گسترش این دانش همگن و یکپارچه در جای‌جای کشور، به عنوان یک زکات اجتماعی، می‌تواند خانواده‌ها را از درمان‌های غیرمنطقی و فضای مجازی نجات دهد.
تمرکز بر نقاط قوت کودکان به‌جای بزرگ‌نمایی نقاط ضعف
برجی در بخش دیگری از سخنان خود با انتقاد از رویکردهای سنتی روانشناسی مبتنی بر اصلاح صرفِ نقاط ضعف کودکان، خاطرنشان کرد: متأسفانه نظام آموزشی و روانشناسی ما به شدت تحت تأثیر روانشناسی رفتاری است و دائماً بر روی نقاط ضعف کودک (همانند نمره پایین در ریاضی یا فارسی) تمرکز می‌کند؛ در حالی که در دنیا، رویکردهای نوین روانشناسی تمرکز خود را بر شناسایی و پرورش «نقاط قوت» و توانمندی‌های خاص کودکان معطوف کرده‌اند. استعدادیابی کودکان اوتیسم نیازمند فراهم‌سازی زمینه‌های محیطی مناسب در حوزه‌های ورزشی، کشاورزی و هنری است که در صورت مداخله هنگام و حمایت صحیح، می‌تواند زمینه‌ساز شکوفایی و لذت بردن از توانمندی‌های این کودکان شود.
نظر شما