زهرا غلامرضایی با اشاره به اهمیت شناسایی زودهنگام اختلالات بینایی اظهار کرد: پیشگیری از بروز و تشدید معلولیت‌های بینایی، در کنار ارائه خدمات حمایتی و توانبخشی به افراد نابینا و کم‌بینا، از محورهای مهم فعالیت بهزیستی است و اجرای برنامه‌های غربالگری در سنین کودکی می‌تواند نقش مؤثری در حفظ سلامت بینایی و کاهش پیامدهای ناشی از اختلالات تشخیص‌داده‌نشده داشته باشد.
وی با اشاره به نتایج پیمایش انجام‌شده در سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۲ افزود: بر اساس این پیمایش، شیوع معلولیت بینایی در استان قزوین یک‌چهارم درصد برآورد شده است؛ به‌طوری‌که شهرستان‌های قزوین، البرز و تاکستان بیشترین شیوع مشکلات بینایی و شهرستان آوج کمترین میزان شیوع را به خود اختصاص داده‌اند.
مدیرکل بهزیستی استان قزوین ادامه داد: در حال حاضر ۵ هزار و ۳۴۸ فرد دارای معلولیت بینایی در استان شناسایی شده‌اند که از خدمات سازمان بهزیستی بهره‌مند هستند. از این تعداد، ۲ هزار نفر زن و ۳ هزار و ۳۴۸ نفر مرد هستند.
غلامرضایی با تشریح وضعیت شدت معلولیت در این گروه از جامعه هدف بیان کرد: از مجموع افراد دارای معلولیت بینایی، ۲ هزار و ۲۲۰ نفر دارای معلولیت خفیف، هزار و ۲۳۷ نفر متوسط، هزار و ۴۵۹ نفر شدید و ۴۳۰ نفر دارای معلولیت خیلی شدید هستند.
وی در ادامه به بخشی از خدمات حمایتی و توانبخشی ارائه‌شده به افراد دارای معلولیت بینایی اشاره کرد و گفت: پرداخت مستمری متناسب با بعد خانوار، کمک‌هزینه لوازم بهداشتی، مناسب‌سازی منزل، تأمین وسایل کمک‌توانبخشی و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین متناسب با نیاز افراد، از جمله حمایت‌های بهزیستی برای ارتقای استقلال فردی و بهبود کیفیت زندگی این افراد است.
مدیرکل بهزیستی استان قزوین افزود: عینک، انواع درشت‌نما، نرم‌افزارهای بزرگنمایی، سامانه‌های موقعیت‌یاب، تجهیزات نوشتاری و خواندن بریل، برجسته‌نگار، ماشین تحریر پرکینز، نوت‌تیکر، نرم‌افزارهای گویا، دستگاه‌های ضبط و پخش صدا، عصای سفید و ساعت‌های لمسی و گویا، از جمله وسایل و تجهیزات کمک‌توانبخشی مورد حمایت بهزیستی هستند.
غلامرضایی خاطرنشان کرد: در حال حاضر ۴۱۰ نفر از افراد دارای معلولیت بینایی واجد شرایط، از کمک‌هزینه وسایل کمک‌توانبخشی و فناوری‌های مرتبط بهره‌مند شده‌اند. این تجهیزات نقش مهمی در تسهیل ارتباطات، افزایش تحرک و استقلال فردی و فراهم‌کردن زمینه مشارکت بیشتر افراد نابینا و کم‌بینا در فعالیت‌های اجتماعی و آموزشی دارند.
وی با تأکید بر اهمیت فراهم‌کردن فرصت‌های برابر در حوزه اشتغال تصریح کرد: بر اساس ماده ۱۱ بند «ت» قانون جامع حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت و آیین‌نامه‌های اجرایی آن، ۳۰ درصد از پست‌های سازمانی تلفنچی و اپراتور تلفن دستگاه‌ها، شرکت‌های دولتی و نهادهای عمومی به افراد نابینا و کم‌بینا اختصاص می‌یابد؛ ظرفیتی قانونی که می‌تواند در توسعه فرصت‌های شغلی و تقویت مشارکت اقتصادی این افراد مؤثر باشد.
مدیرکل بهزیستی استان قزوین در تشریح برنامه کشوری پیشگیری از تنبلی چشم گفت: این برنامه با هدف تشخیص زودهنگام آمبلیوپی و سایر اختلالات بینایی در کودکان سه تا ۶ سال اجرا می‌شود تا با شناسایی به‌موقع و ارجاع به مراکز تخصصی، امکان درمان مؤثر فراهم و از بروز آسیب‌های جدی بینایی در آینده پیشگیری شود.
غلامرضایی افزود: این برنامه در سه مرحله شامل غربالگری اولیه، ارجاع به اپتومتریست و در صورت نیاز معرفی به چشم‌پزشک اجرا می‌شود. همچنین کودکانی که به خدمات درمانی نیاز دارند، می‌توانند از حمایت‌های بهزیستی در زمینه تأمین هزینه عینک و جراحی چشم برخوردار شوند.
وی با اشاره به اجرای طرح پیشگیری از تنبلی چشم در سال ۱۴۰۵ اظهار کرد: جمعیت مشمول و سهم تعیین‌شده استان در این طرح، ۵۰ هزار و ۴۴۷ کودک است. اجرای طرح از ۲۲ اردیبهشت‌ماه آغاز شده و تا پایان سال جاری ادامه خواهد داشت.
مدیرکل بهزیستی استان قزوین ادامه داد: در نیمه نخست سال جاری، ۲۶ اپتومتریست و ۶۸ پایگاه ثابت و سیار در اجرای این طرح مشارکت داشته‌اند و تاکنون ۷۶۳ کودک مشکوک به اختلالات بینایی شناسایی شده‌اند.
غلامرضایی تأکید کرد: تجربه سال‌های گذشته نشان داده است که شناسایی و مداخله بهنگام اختلالات بینایی می‌تواند نقش مؤثری در پیشگیری از نابینایی یا کم‌بینایی در بزرگسالی داشته باشد؛ ازاین‌رو، تداوم برنامه‌های غربالگری، افزایش آگاهی خانواده‌ها و پیگیری مراحل تشخیص و درمان، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.
وی در پایان با اشاره به خدمات توانبخشی مبتنی بر جامعه (CBR) خاطرنشان کرد: توزیع وسایل کمک‌توانبخشی از جمله عصای سفید، لوح و قلم، ساعت لمسی، شطرنج ویژه نابینایان، ذره‌بین، ماشین‌حساب و دستگاه‌های ضبط صدا، در کنار ارائه خدماتی همچون حمایت‌های درمانی، کمک‌هزینه سرمایه کار، سبد کالا، بیمه خویش‌فرمایی، برگزاری مسابقات تفریحی و ورزشی، وام خوداشتغالی، مسکن ملی و مناسب‌سازی محیط زندگی، بخشی از اقدامات حمایتی بهزیستی برای ارتقای کیفیت زندگی و افزایش استقلال افراد دارای معلولیت بینایی در استان قزوین است.
نظر شما