به گزارش روابط عمومی و امور بینالملل سازمان بهزیستی کشور، مراسم روز ملی مددکار فردا، سهشنبه ۱۶ دیماه با حضور مقامهای داخلی و مهمانان بینالمللی در ایران برگزار میشود.
دکتر مهد هیزان بنیحیی از کشور مالزی رئیس انجمن آموزش مددکاری اجتماعی آسیا-اقیانوسیه (APASWE)و عمران جمیل از کشور سنگاپور دبیر دفتر منطقهای فدراسیون بینالمللی مددکاران اجتماعی (IFSW) بهعنوان مهمانان خارجی در این مراسم حضور خواهند داشت.
امروز نیز این مهمانان بینالمللی با حضور در سازمان بهزیستی، دیداری با سید جواد حسینی رئیس سازمان بهزیستی کشور داشتند.
حسینی در این نشست با اشاره به فعالیتهای این سازمان در حوزه زنان و خانواده گفت: ۲۸۴ هزار زن سرپرست خانوار تحت پوشش سازمان بهزیستی قرار دارند و در حوزههای تغذیه، سلامت، آموزش، نشاط اجتماعی، امور فرهنگی و خدمات حمایتی از آنها پشتیبانی میشود.
وی افزود: در سال جاری، طرح غربالگری سلامت زنان سرپرست خانوار با اعتبار ۳۰ میلیارد تومان در حال اجراست همچنین برنامهریزی شده است تا ۱۲۰۰ کودک بازمانده از تحصیل به مدرسه بازگردانده شوند.
۶.۵ میلیون زن سرپرست خانوار در ایران
در جریان این دیدار، عمران جمیل دبیر دفتر منطقهای فدراسیون بینالمللی مددکاران اجتماعی، پرسید، زنان سرپرست خانوار چه گروههایی را شامل میشوند. حسینی در پاسخ گفت: زنان سرپرست خانوار همه دستهها را دربر میگیرند برخی دختران خودسرپرست هستند، بیش از ۴۰ درصد زنان مطلقهاند و ۲۴ درصد نیز همسران خود را از دست دادهاند. در ایران ۶.۵ میلیون زن سرپرست خانوار وجود دارد که ۲۸۴ هزار نفر از آنها تحت پوشش سازمان بهزیستی هستند. این زنان در مجموع ۲۵۴ هزار فرزند دارند و جمع اعضای خانواده آنها به ۶۰۰ هزار نفر میرسد.
به گفته حسینی، همچنین ۴۳ هزار خانواده دارای فرزند چندقلو شناسایی شدهاند و در مجموع حدود ۸۰۰ هزار نفر از زنان سرپرست خانوار، فرزندان آنان و خانوادههای دارای فرزند چندقلو تحت پوشش خدمات سازمان بهزیستی قرار دارند. علاوه بر این، یک میلیون و ۶۰۰ هزار فرد دارای معلولیت، ۵۳ هزار کودک بیسرپرست و بدسرپرست و گروههای مختلف دیگر نیز از خدمات این سازمان بهرهمند هستند.
در ادامه نشست، مهد هیزان رئیس انجمن آموزش مددکاری اجتماعی آسیا–اقیانوسیه با اشاره به شنیدههای خود درباره فعالیتهای سازمان بهزیستی در حوزه سالمندان و خشونت خانگی، خواستار توضیح بیشتر شد.
۱۰ میلیون و ۳۰۰ هزار سالمند در کشور
حسینی در پاسخ گفت: در ایران ۱۰ میلیون و ۳۰۰ هزار سالمند زندگی میکنند و دبیرخانه سالمندان کشور در سازمان بهزیستی مستقر است. برنامههای متعددی در این حوزه اجرا میشود که از جمله آنها ایجاد ۱۶ شهر دوستدار سالمند با شاخصهای مختلف است شاخصهایی که گردشگری سالمندان نیز توسط ایران به آنها افزوده شده است.
وی افزود: از آنجا که ۶۰ درصد سالمندان تنهایی را بزرگترین مشکل خود میدانند، پاتوقهای سالمندی برای گفتوگو و تعامل اجتماعی ایجاد شده است. همچنین ۵۱ هزار زن سالمند تنها در کشور شناسایی شدهاند که توانمندسازی آنها در دستور کار قرار دارد. پیشنویس لایحه حقوق سالمندان تهیه شده و در حال طی مراحل اداری است و دبیرخانه اشتغال نقرهای سالمندان نیز ایجاد شده است.
حسینی ادامه داد: سه هزار مراقب رسمی سالمندان و ۲۵۰۰ مراقب غیررسمی آموزش داده شدهاند و ۱۰ هزار و ۵۰۰ سالمند آموزشهای خودمراقبتی دریافت کردهاند. در حال حاضر ۷۰۰ مرکز روزانه، شبانه و مراقبت در منزل در کشور فعال است که یک میلیون سالمند را تحت پوشش دارد.
در ادامه، عمران جمیل با اشاره به گستردگی فعالیتهای سازمان بهزیستی و محدود بودن منابع، پرسید اولویتبندی برنامهها چگونه انجام میشود. حسینی پاسخ داد: در حوزه سالمندی بیش از ۲۰ دستگاه مسئولیت دارند و سازمان بهزیستی یکی از آنهاست. شورای سالمندان در سازمان بهزیستی مأموریت دارد هماهنگی میان این دستگاهها را بر عهده بگیرد.
وی افزود: رویکرد اصلی سازمان بهزیستی خانوادهمحور است به همین دلیل مراکز شبانهروزی کاهش یافته و مراکز روزانه افزایش یافتهاند. خانههای حمایتی کوچک توسعه داده شده و با تربیت مراقبان رسمی و غیررسمی، سالمندان در خانههای خود حمایت میشوند تا امکان زیست بهتر برای آنها فراهم شود.
سرانه ۱۲ میلیونی برای سالمندان مجهول الهویه
در پاسخ به پرسش عمران جمیل درباره دریافت هزینه از سوی مراقبان رسمی، حسینی گفت: مراقبان رسمی بابت خدمات خود از سالمند یا خانواده او هزینه دریافت میکنند. سازمان بهزیستی برای ۲۴۲ هزار سالمند دارای معلولیت، حق پرستاری پرداخت میکند و به مراکز شبانهروزی و روزانه نیز یارانه میدهد. این رقم برای سالمندان مجهولالهویه ۱۲ میلیون تومان در ماه و برای خانوادههایی که در منزل از سالمندان نگهداری میکنند، ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان است.
وی تأکید کرد: زنان سالمند تنها، اولویت بعدی سازمان هستند و تعداد آنها از مردان سالمند تنها بیشتر است. در پاسخ به پرسش درباره مشکلات زنان سالمند تنها، حسینی گفت: این مشکلات مشابه سایر جوامع است و نیاز به تعامل و حمایت اجتماعی در دوران سالمندی افزایش مییابد. سالمندان خود اعلام کردهاند که تنهایی نخستین مشکل آنهاست. برای زنان سالمند تنها برنامههای توانمندسازی، ایجاد پاتوقهای سالمندی و حتی موضوع ازدواج مجدد در نظر گرفته شده است.
دستهای مهربان برای پیوند بین نسلی
حسینی همچنین به اجرای طرح «دستهای مهربان» اشاره کرد و گفت: در این طرح، کودکان بیسرپرست و سالمندان در مجاورت یکدیگر قرار میگیرند تا پیوند بیننسلی تقویت شود.
در ادامه نشست، عمران جمیل پرسید: آیا ایران وارد مرحله سالمندی شده است. حسینی پاسخ داد: ۱۴ درصد جمعیت کشور سالمند هستند و ایران به سالمندی وارد شده است اگر ۷ درصد جمعیت یک کشور سالمند باشد، آن کشور جوان محسوب میشود؛ ۷ تا ۱۴ درصد مرحله ورود به سالمندی، ۱۴ تا ۲۱ درصد کشور سالمند، ۲۱ تا ۲۷ درصد کشور سالخورده و بیش از ۲۷ درصد کشور شدیداً سالخورده تلقی میشود.
سرعت بالای سالمندی در ایران
وی افزود: سالمندی در ایران سه ویژگی دارد؛ نخست، سرعت بالای سالمندی است بهطوری که نرخ رشد جمعیت ۱.۴ درصد و نرخ رشد سالمندی ۴.۷ درصد است. در حالی که میانگین جهانی سالمند شدن ۸۰ سال است، ایران طی ۳۰ سال سالمند شده و پیشبینی میشود تا سال ۱۴۳۰ بیش از ۳۰ درصد جمعیت کشور سالمند باشند. دوم، سالمندی در ایران چندلایه است و با معلولیت، فقر، بیسوادی، بیماری و تنهایی همراه است. سوم، ساختار و برنامهریزی متناسب با این سرعت و پیچیدگی ارتقا نیافته و نوعی تأخر ساختاری و اداری و گسل شناختی در مواجهه با سالمندی وجود دارد.
در ادامه، عمران جمیل با اشاره به تجربه سنگاپور گفت: نرخ باروری در کشور ما کمتر از یک درصد است و ناچار شدیم مهاجر بپذیریم که خود مسائل اجتماعی ایجاد کرده است. از سالها پیش مکانهایی طراحی کردیم که سالمندان و کودکان در کنار هم باشند و این مدل بسیار موفق بوده است بهطوری که کودک سالمند را پدربزرگ یا مادربزرگ خود میبیند و سالمند نیز کودک را نوه خود میداند. اکنون این مراکز روزانه در شهرهای مختلف توسعه یافتهاند و در کنار خانههای سالمندان، مهدکودکها ایجاد شدهاند.
در ادامه، حسینی درباره یارانه دولت سنگاپور به بخش خصوصی پرسید و عمران جمیل پاسخ داد: دولت یارانه میدهد، اما نه به میزان زیاد.
مهد هیزان رئیس انجمن آموزش مددکاری اجتماعی آسیا–اقیانوسیه، نیز گفت: در مالزی نرخ زاد و ولد کاهش یافته و برای کودکان ۷ تا ۱۲ سال مکمل غذایی در مدارس ارائه میشود که تأثیر قابل توجهی داشته است. همچنین برای کاهش ابتلا به ایدز، سرنگ رایگان در میان معتادان تزریقی توزیع میشود.
در واکنش به این موضوع، سید حسن موسوی چلک معاون سلامت اجتماعی سازمان بهزیستی گفت: این برنامه در ایران نیز اجرا میشود و قانونی است. توزیع سرنگ رایگان از طریق بخش غیردولتی انجام میشود و مراکز سیار به پاتوقهای معتادان مراجعه کرده و خدمات ارائه میدهند. این مراکز با مجوز سازمان بهزیستی فعالیت میکنند و همچنین ایجاد اتاقهای امن تزریق در دستور کار قرار دارد.
فعالیت بهزیستی در حوزه اعتیاد در ۵ قلمرو
حسینی در ادامه با اشاره به سیاستهای سازمان در حوزه اعتیاد گفت: در پنج قلمرو فعال هستیم؛ شناسایی معتادان، پیشگیری، کاهش آسیب، درمانهای غیردارویی مانند مراکز ماده ۱۵ و اجتماعدرمانمدار و در نهایت بهبود و صیانت. به دلیل بالا بودن نرخ عود اعتیاد، اشتغال این افراد اهمیت ویژهای دارد.
رئیس انجمن آموزش مددکاری اجتماعی آسیا–اقیانوسیه نیز تلاش برای بازگرداندن ۱۲۰۰ دانشآموز به تحصیل را اقدامی قابل توجه دانست. حسینی در پاسخ گفت: برای رهایی از فقر و توسعهنیافتگی که «پیچ هرز توسعهنیافتگی» است به سواد و آموزش رسمی نیاز داریم. آموزش مجازی با وجود مزایا، آموزش را سطحی کرده و باید به آموزش رسمی با روشهای نوین بازگشت.
حسینی با اشاره به سن بازنشستگی در ایران گفت: سن بازنشستگی ۵۲ سال و امید به زندگی ۷۶ سال است یعنی یکسوم عمر افراد در سالمندی میگذرد. دبیرخانه اقتصاد نقرهای ایجاد شده و سالمندان میتوانند در مشاغل سبک فعال باشند برای جوانان نیز سریعترین و ارزانترین اشتغال، خدمات مرتبط با سالمندان است.
در ادامه، عمران جمیل پرسید آیا برنامهای برای افزایش سن بازنشستگی در ایران وجود دارد. حسینی گفت: پایین بودن سن بازنشستگی باعث حرکت صندوقهای بازنشستگی به سمت ورشکستگی شده است. در ایران به ازای هر ۱۰۰ سالمند، ۱۷۵ نفر درگیر هستند در حالی که این عدد در ژاپن ۱۷ نفر است و این موضوع باید در برنامهریزیها جدی گرفته شود.
توانمندی و ظرفیت ایران مغفول در جهان
در پایان این دیدار، مهد هیزان گفت: پیش از سفر به ایران تصور نمیکردیم برنامهریزیها تا این اندازه دقیق باشد و ایران ظرفیتها و تجربیات ارزشمندی دارد که جهان از آن بیخبر است. حسینی نیز با اشاره به سخنرانی اخیر خود در سازمان ملل گفت: ایران ۶۲ میلیون بار غربالگری بینایی انجام داده و ۵۵۰ هزار نفر را از نابینایی نجات داده است و توانسته نرخ تنبلی چشم را از چهار درصد جهانی به ۱.۵ درصد کاهش دهد.
وی افزود: نمونههای موفق مشابه در ایران فراوان است اما به دلیل ماهیت ظلمستیز کشور آمریکا و اسرائیل تلاش میکنند تصویر ایران را تضعیفشده نشان دهند. با این حال، این تلاشها ناکام مانده است.
در ادامه، حسینی درباره نحوه ارائه خدمات سازمان بهزیستی در مالزی و سنگاپور پرسید. عمران جمیل توضیح داد که در سنگاپور، سالمندی توسط وزارت بهداشت پیگیری میشود و سایر مسائل اجتماعی میان وزارتخانههای مختلف تقسیم شده و نهادی با عنوان «ادغام اجتماعی» مسئول هماهنگی آنهاست. مهد هیزان نیز گفت: در مالزی، وزارت زنان، خانواده و توسعه اجتماعی مسئول این حوزههاست.
نظر شما