به گزارش خبرنگار روابط عمومی و امور بین الملل سازمان بهزیستی کشور، یازدهمین نشست پویش ملی خیزش برای ایران با محوریت سلامت روان و مشاوره خانواده به میزبانی سازمان بهزیستی کشور و با حضور سید جواد حسینی رئیس سازمان بهزیستی کشور، ضیا هاشمی معاون فرهنگی و اجتماعی معاون اول رئیسجمهور و دبیر پویش ملی خیزش برای ایران و مجید فولادیان رئیس دبیرخانه شورای ملی سالمندان برگزار شد.
این پویش با هدف تقویت همبستگی اجتماعی، افزایش مشارکت مردمی و بهرهگیری از ظرفیت دستگاههای اجرایی، دانشگاهها، نهادهای مدنی و تشکلهای مردمی برای مواجهه با مسائل اجتماعی کشور پس از جنگ تحمیلی اخیر شکل گرفته است. در یازدهمین نشست این پویش، راهکارهای ارتقای سلامت روان، توسعه خدمات مشاوره، افزایش تابآوری اجتماعی و گسترش فعالیتهای محلهمحور با حضور مسئولان و کارشناسان مورد بررسی قرار گرفت.
مجید فولادیان رئیس دبیرخانه شورای ملی سالمندان کشور در این نشست با ارائه نتایج پیمایش ملی سنجش تأثیر جنگ بر سلامت، درمان و زندگی روزمره سالمندان اظهار کرد: سالمندان از جمله گروههایی بودند که بیشترین آسیب را از جنگ متحمل شدند، این پیمایش بهصورت تلفنی و با مشارکت دو هزار و ۱۷۵ نفر از افراد بالای ۶۰ سال انجام شد و نتایج نشان داد ۳۷ درصد سالمندان اعلام کردهاند سلامت جسمی و کیفیت خواب آنان نسبت به قبل از جنگ بدتر شده است.
فولادیان ادامه داد: حدود ۵۶ درصد سالمندان از افزایش اضطراب خبر دادهاند و ۲۷ درصد نیز کاهش احساس امنیت را گزارش کردهاند همچنین بیش از ۵۰ درصد شرکتکنندگان افزایش هزینههای زندگی را تجربه کرده و ۴۷ درصد نیز از کاهش وضعیت مالی خود خبر دادهاند.
رئیس دبیرخانه شورای ملی سالمندان کشور با تأکید بر اینکه مهمترین عامل مؤثر بر تابآوری جامعه، وضعیت اقتصادی است، گفت: فشارهای اقتصادی میتواند بیشترین تأثیر را بر تابآوری ملی در شرایط بحران داشته باشد. یکی از یافتههای امیدوارکننده این پیمایش، افزایش ارتباطات خانوادگی در دوران جنگ بود بهگونهای که ارتباط سالمندان با فرزندان و سایر بستگان به شکل معناداری افزایش یافته است.
فولادیان با اشاره به وضعیت زندگی روزمره سالمندان اظهار کرد: ۳۷ درصد پاسخدهندگان اعلام کردند انجام فعالیتهای روزمره برای آنان دشوارتر شده است همچنین ۶۰ درصد در زمینه دریافت خدمات درمانی مشکل خاصی نداشتند، ۱۵ درصد نیز به خدمات درمانی نیاز پیدا نکردند اما یکچهارم سالمندان با مشکلات درمانی مواجه بودند که مهمترین آن، افزایش هزینه دارو و درمان و پس از آن دشواری مراجعه به پزشک بود.
وی درباره تفاوت آثار جنگ در گروههای مختلف گفت: زنان بیش از مردان در انجام فعالیتهای روزمره با مشکل مواجه شدند اما مردان افت بیشتری در شاخصهایی مانند سلامت جسمی، کیفیت خواب، افزایش اضطراب و دسترسی به خدمات درمانی را تجربه کردند.
رئیس دبیرخانه شورای ملی سالمندان کشور همچنین اظهار کرد: در مراکز استانها کاهش سلامت جسمی و دشواری دسترسی به داروخانهها شدیدتر بوده در حالی که در شهرستانها افت وضعیت اقتصادی و مالی سالمندان بیشتر گزارش شده است.
فولادیان با اشاره به نقش وضعیت اقتصادی خانوار در شدت آسیبپذیری سالمندان گفت: هرچه دهک اقتصادی پایینتر بوده میزان آسیبپذیری سالمندان بهطور معناداری افزایش یافته است همچنین سالمندانی که بهتنهایی زندگی میکنند نسبت به سایر سالمندان کاهش بیشتری در شاخصهای سلامت و احساس امنیت تجربه کردهاند.
وی درباره تفاوت وضعیت استانها نیز گفت: اگرچه شاخصهایی مانند کیفیت خواب، اضطراب و هزینههای روزمره در خوشههای مختلف استانها تفاوت معناداری نداشت اما سلامت جسمی، احساس امنیت، وضعیت مالی و ارتباطات اجتماعی در استانهایی که میزان جنگزدگی بیشتری داشتند بهطور معناداری بیشتر تحت تأثیر قرار گرفته است. نتایج این پیمایش نشان داد ساکنان استانهای جنگزده بیش از سایر استانها از رویکرد مذاکره برای حل مسائل حمایت میکنند.
وی در پایان از تدوین دو گزارش سیاستی با عنوانهای راهنمای بازسازی سلامت سالمندان پس از بحران و ارتقای تابآوری ملی و امنیت زیستی سالمندان در مواجهه با پیامدهای جنگ خبر داد و گفت: این دو گزارش برای بهرهبرداری دستگاههای اجرایی به سراسر کشور ارسال شده است.
همچنین سعید صالح رئیس مرکز برنامهریزی، نوآوری و هوشمندسازی سازمان بهزیستی کشور در این نشست با تشریح نتایج پیمایش ملی وضعیت جامعه هدف سازمان در ایام جنگ، گفت: این پیمایش با هدف بررسی آثار شوکهای اقتصادی و اجتماعی ناشی از جنگ بر گروههای تحت پوشش بهزیستی انجام شد چون این گروهها به دلیل برخورداری از سپرهای حمایتی کمتر بیش از سایر اقشار در معرض آسیب قرار دارند.
وی افزود: در این پیمایش، وضعیت ۲ هزار و ۷۵۲ نفر از جامعه هدف شامل افراد دارای معلولیت، زنان سرپرست خانوار، افراد دارای اختلال مصرف مواد و کودکان به صورت نمونهگیری تصادفی و از طریق مصاحبه تلفنی بررسی شد.
صالح با اشاره به وضعیت اقتصادی پاسخدهندگان اظهار کرد: بیش از ۴۰ درصد افراد مورد بررسی، درآمدی کمتر از ۱۰ میلیون تومان داشتند و ۳۶ درصد نیز بیکار بودند که نشاندهنده آسیبپذیری بالای این گروهها در برابر بحرانهای اقتصادی است. بیش از ۵۰ درصد جامعه هدف در ایام جنگ با کاهش درآمد مواجه شدند که بیشترین آسیب اقتصادی به زنان سرپرست خانوار وارد شده است. همچنین استانهای خراسان شمالی، البرز و کردستان از نظر پیامدهای اقتصادی در شرایط بحرانیتری قرار داشتند.
فشار بیشتر هزینههای زندگی بر افراد دارای معلولیت
رئیس مرکز برنامهریزی، نوآوری و هوشمندسازی سازمان بهزیستی با بیان اینکه ۸۰ درصد افراد شرکتکننده افزایش هزینههای زندگی را گزارش کردهاند، گفت: افراد دارای معلولیت بیش از سایر گروهها فشار ناشی از افزایش هزینهها را تجربه کردهاند.
وی درباره وضعیت سلامت جسمانی جامعه هدف نیز گفت: ۳۲ درصد پاسخدهندگان از کاهش محسوس سلامت جسمانی خود خبر دادند که این وضعیت در میان زنان سرپرست خانوار شدیدتر بوده است. همچنین ۶۰ درصد افراد به خدمات پزشکی و دارویی نیاز داشتند و بیش از ۲۵ درصد آنان در تأمین این خدمات با مشکل مواجه بودند.

صالح در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به خدمات توانبخشی اظهار کرد: ۴۲ درصد افراد در ایام جنگ به خدمات توانبخشی نیاز داشتند و تنها ۱۱ درصد در دریافت این خدمات با مشکل روبهرو شدند که نشان میدهد سازمان بهزیستی توانسته است بخش عمده خدمات خود را حتی در شرایط بحرانی حفظ کند هرچند زنان سرپرست خانوار و افراد دارای معلولیت بیشترین کمبود را در این حوزه گزارش کردهاند.
وی با اشاره به پیامدهای روانی جنگ گفت: حدود ۷۰ درصد جامعه هدف افزایش اضطراب و استرس را تجربه کردهاند و این وضعیت حتی در استانهایی که کمتر در معرض حملات قرار داشتند نیز مشاهده شده است. استانهای زنجان، کرمان و چهارمحال و بختیاری بیشترین میزان فشار روانی را گزارش کردند و زنان سرپرست خانوار نیز شدیدترین آسیبهای روانی را متحمل شدند.
پیوندهای خانوادگی در روزهای جنگ پررنگ شد
رئیس مرکز برنامهریزی، نوآوری و هوشمندسازی سازمان بهزیستی در عین حال به دو نقطه قوت جامعه در دوران جنگ اشاره کرد و افزود: ۷۰ درصد افراد اعلام کردند روابط خانوادگی آنان در این دوره پایدار مانده و ۶۵ درصد نیز از حفظ ارتباطات دوستانه خود خبر دادند. این ظرفیت اجتماعی میتواند مبنایی برای تقویت تابآوری جامعه باشد.
وی درباره وضعیت زیرساختها نیز گفت: ۸۴ درصد پاسخدهندگان اعلام کردند خدمات زیربنایی مانند آب و برق بدون اختلال جدی ادامه داشته است اما دسترسی به کالاهای اساسی برای حدود ۴۰ درصد افراد کاهش یافته و زنان سرپرست خانوار و افراد دارای اختلال مصرف مواد بیشترین مشکلات را در این زمینه تجربه کردهاند.

صالح همچنین از کاهش احساس امنیت روانی در میان جامعه هدف خبر داد و اظهار کرد: ۴۸ درصد افراد از افت احساس امنیت فردی و روانی سخن گفتهاند که این احساس در میان زنان سرپرست خانوار بیش از سایر گروهها بوده و عواملی مانند تنهایی، احساس بیپناهی و دشواری دسترسی به کالاهای اساسی در شکلگیری آن نقش داشته است.
وی در پایان با اشاره به نتایج این پیمایش درباره نگرش افراد نسبت به آینده گفت: ۶۶ درصد پاسخدهندگان معتقد بودند شرایط در آینده بدتر خواهد شد، ۱۹ درصد پیشبینی کردند وضعیت تغییری نخواهد کرد و تنها ۱۵ درصد نسبت به بهبود شرایط ابراز خوشبینی کردند. به گفته وی، در این زمینه تفاوت معناداری میان گروههای مختلف جامعه هدف مشاهده نشد و نگاه بدبینانه نسبت به آینده تقریباً در میان همه گروهها مشترک بود.
نظر شما