اين بيماري از کجا آمده؟
اين ويروس از ابتدا در کشور ما وجود نداشت. ماجرا از پنجم ارديبهشت شروع شد و اولين قرباني يک نوجوان 16 ساله بود که همراه خانواده به تازگي از سفر خارج بازگشته بود. از آن به بعد هرچه تعداد مسافران از خارج از کشور بيشتر مي شد، تعداد مبتلايان هم افزايش مي يافت.

 اين ماجرا وقتي شدت گرفت که سفر زيارتي حج عمره آغاز شد و حجاج آنفلوانزاي نوع A را سوغات آوردند.

و به گفته رئيس مرکز مديريت بيماريهاي واگيردار وزارت بهداشت، در صورت بروز پاندمي آنفلوانزاي نوع A در ايران، 22 تا 33درصد کل جمعيت کشور به اين بيماري مبتلا مي شوند؛ يعني حدود 10 تا 24ميليون نفر که از اين تعداد 525هزار نفر نياز به بستري دارند و برآورد مي شود حدود 105هزار تا 245هزار نفر جان خود را از دست بدهند.

مسافران سه کشور بيشترين نقش را در ورود ويروس آنفلوانزاي نوع A به ايران داشتهاند. عربستان به غير از ريزگردهايي که چند هفته پيش به ايران فرستاده بود حالا صادرکننده ويروس آنفلوانزاي نوع A شده است. به گزارش روابط عمومي وزارت بهداشت، 53درصد از مبتلايان به اين بيماري از سفر حج برگشته اند و يا کساني هستند که در تماس با زائران از حج برگشته بوده اند. 

شدت گسترش بيماري در اين کشور به حدي افزايش پيدا کرده که سفر حج در ماه رمضان براي مسافران ايراني و برخي کشورها ممنوع شده است. تايلند يکي از کشورهايي است که هر سال توريستهاي ايراني زيادي را به سمت خود جذب ميکند.

مالزي هم که همسايه تايلند است از اين ويروسها بي نصيب نبوده و به صادر کننده ويروس تبديل شده است..

تاكنون بيماري آنفلوانزاي خوكي از سيستم گزارش‌دهي بين‌المللي براساس مقررات سازمان OIE نيست. بنابراين انتشار آن در حيوانات به خوبي شناخته نشده است. به نظر مي‌رسد بيماري در امريكا بومي است و طغيان‌هاي بيماري در امريكاي شمالي – امريكاي جنوبي – اروپا انگليس – سوئد – ايتاليا – افريقا كنيا و قسمت‌هايي از آسياي شرقي چين و ژاپن رخ داده است.

گهگاه آلودگي انسان به آنفلوانزاي خوكي به صورت انفرادي و يا به صورت گروهي طغيان گزارش ميشود. به طور كلي علائم باليني از حالت بدون علامت تا علايم پنوموني شديدي كه منجر به مرگ مي‌شود متغير است.

نشانه هاي بيماري
تشخيص آنفلوانزاي جديد از آنفلوانزاي معمولي کار سادهاي نيست. آزمايش پزشکي لازم دارد اما علائمش شبيه آنفلوانزاي معمولي است اما کمي شديدتر.

 تب علامت هميشگي آنفلوانزاي نوعA است. اما براي هرکس ممکن است علائم ديگري همچون سرفه، سردرد، گلودرد، درد بدن يا مفاصل، آبريزش بيني و مشکلات گوارشي مثل اسهال يا استفراغ.

 علائم فرم شدید بیماری در بالغین:

تب بالا بمدت  طولاني (بيش از 3 روز) خصوصاً‌ اگر همراه حال عمومي بد باشد
تنگی نفسDyspnea
نشانه های دیسترس تنفسی difficulty in breathing
درد یا احساس فشار در  قفسه سینه یا شکمChest pain
سرگیجه ناگهانی (Dizziness)
گیجی ( Confusion)
استفراغ شدید یا مداوم
بهبود علائم آنفلوانزا در ابتدا ولی عود ناگهانی تب وسرفه شدید 

 علائم فرم شدید بیماری در کودکان:

نشانه های دیسترس تنفسی (تنفس تند یا نفس دشوار)
تغییر رنگ کبود یا خاکستری پوست
عدم نوشیدن مایعات به میزان کافی
استفراغ شدید یا مداوم
اختلال سطح هشياري (كودك به دشواري قابل بيدار كردن باشد يا اساساً نتوان وي را بيدار نمود)
عدم تمايل براي بازي كردن يا عدم تعامل کودک با اطرافیان
تحریک پذیری شدید درحدی که کودک تمایلی به آغوش والدین نداشته باشد
بهبود علائم آنفلوانزا در ابتدا ولی عود ناگهانی تب وسرفه شدید

گروههای پرخطر برای ابتلا به این ویروس
احتمالاً همان گروهها یی میباشند که متعاقب ابتلا به  آنفلوانزای فصلی احتمال بروز عوارض در آنها بیشتر است (بیماران پرخطر)

افراد پرخطر عبارتند از:
سالمندان بالای 65سال
کودکان زیر 10 سال
زنان باردار
افراد زیر 19 سال که به هر دلیل ازآسپیرین بمدت طولانی استفاده
   می نمایند
بیماران دارای بیماریهای مزمن ریوی – کلیوی – قلبی که بیش از 6 ماه تحت مراقبت قرار داشته اند. ( به استثناء فشار خون تحت کنترل)
مبتلایان به سرطان فعال ( از هر نوع ) راههاي سرايت

راه های انتقال بیماری
مردم به طور معمول آنفلوانزاي خوكي را از خوك‌هاي آلوده مي‌گيرند. اما تعدادي از مبتلايان كه تاكنون شناسايي شده‌اند در سابقه بيماري خود تماس با خوك يا محل‌هاي نگهداري خوك را نداشته‌اند. اكثريت قريب به اتفاق موارد اين بيماري در اثر تماس مستقيم انسان به انسان رخ داده است.

اطلاعات محدود موجود بیانگر آن است که این ویروس نیز از همان طرق انتقال سایر ویروسهای آنفلوانزا منتقل می شود.

شایع ترین راه انتقال ویروس آنفلوانزای انسانی فصلی بصورت فرد به فرد با واسطه قطرات تنفسی بزرگ است (یعنی سرفه یا عطسه فرد بیمار)

انتقال از طریق قطرات تنفسی بزرگ نیازمند تماس نزدیک بیمار و فرد سالم است  چون این قطرات به صورت معلق درهوا باقی نمی مانند وعموماً فاصله ای کمتر از یک متر را طی می کنند.

انتقال از طریق سطوح آلوده به قطرات تنفسی آلوده نیز روش احتمالی دیگری برای سرایت است.

احتمال انتقال عفونت از راه هایی مانند اشک یا بزاق هنوز نامشخص است اما تمام ترشحات تنفسی ومایعات بدن بیماران آلوده بطور بالقوه آلوده کننده و بیماریزا تلقی می شود.

راههاي پيشگيري

اولین توصیه به بیماران دچار علائم بیماریهای تنفسی خصوصاً علائم مشابه آنفلوانزا
در صورت ابتلاء به علائم مشابه آنفلوانزا ، توصیه به استراحت بیمار در منزل

مدت استراحت در منزل ؟  تا 7 روز پس از شروع علائم یا تا  24  ساعت پس از رفع آخرین علائم بیماری

بیمار تاحد امکان از افراد ساکن منزل نیز دور بماند
افراد سالم از تماس نزدیک با افراد بیمار پرهیز نمایند
اگر بیمار برای مراجعه به مراکز درمانی از منزل خارج میشود سعی کند از ماسک استفاده نموده یا با دستمال کاغذی در حین عطسه وسرفه جلوی دهان وبینی خود را بپوشاند

دستهای خود را بطور مکرر با آب وصابون بشویند ( خصوصاً بیماران و پس از عطسه و سرفه)

محلول های ضدعفونی کننده پایه الکلی نیز دراین زمینه موثرند
افراد سالم از دست زدن به چشم ، بینی یا دهان خود حتی الامکان اجتناب کنند زیرا راه غیر مستقیم انتقال بیماری از این طریق میباشد

دربیماران انفلوانزایی که علائم بیماری شدید نیست بایستی از طریق پیامهای بهداشتی به ماندن در منزل و رعایت آداب تنفسی تشویق شوند شامل:

پوشاندن دهان وبینی در هنگام عطسه وسرفه یا حداقل پوشاندن عطسه وسرفه با آستین پیراهن
رعایت بهداشت دست ها
رعایت فاصله تماس با دیگران (1 متر )
محدود کردن بیماران به عدم حضور در اماکن شلوغ با ماندن درمنزل
درصورت ضرورت حضوردر اماکن شلوغ، اجتناب از تماس نزدیک با افراد دیگر
برای به حداقل رساندن سرایت بیماری، مراقبت از بیمار در محل زندگی ، بایستی تاحد ممکن  تنها توسط یک نفرانجام گیرد
درصورت امکان هم بیماران وهم مراقبین آنها بایستی در طی دوره عفونت زایی بیماران، از ماسک یک بار مصرف استفاده کنند
درصورتیکه امکانات به اندازه کافی موجود نباشد ، استفاده از ماسک در منزل توسط بیمار نسبت به مراقبین وی ارجح است
ضرورتی به استفاده از ماسک درتمام طول روز وجود ندارد وفقط بیمار بایستی درحین تماس نزدیک با دیگران ( تماس کمتر از 1 متر) از آن استفاده کند
هنگامی که ماسک بوسیله ترشحات تنفسی خیس شد  بایستی به طریق صحیح دورانداخته شود
درصورت در دسترس نبودن ماسک به تعداد کافی میتوان از دستمال ضخیم یا ماسکهای چندبار مصرف پارچه ای که به طور کامل جلو بینی ودهان را میپوشاند ، استفاده کرد
این ماسک ها نیز درصورت خیس شدن بایستی تعویض شده وبا آب وصابون شسته شوند
اگر تعداد کافی ماسک در دسترس است ، مراقبین بیمار نیز بایستی در حین تماس نزدیک با بیماران از آن برای پوشاندن دهان وبینی استفاده کنند
مراقبین بیمار بایستی همواره دست های خود را پس از تماس با بیماران بشویند
آسپرین درکودکان نباید استفاده شود
مایعات خوراکی ، تغذیه واستراحت بیمار در بستر ضروری است
درهنگام بروز عوارض باکتریال انفلوانزا، بایستی استفاده صحیح از آنتی بیوتیک مطابق با دستورالعمل صورت پذیرد
درصورت بروز علائم بیماری شدید یا دهیدراتاسیون بایستی درمانهای اضافی برای بیماران دچاربیماری شدید در نظر گرفته شود
کسانی که بهبود یافته اند دیگر عفونت زا محسوب نمیشوند و در برابر بیماری ایمن در نظر گرفته میشوند (معمولا 2 - 3 هفته پس از شروع بیماری)
رعایت آداب تنفسی وشستشوی دست ها بایستی توسط تمامی اعضای خانواده رعایت گردد
پنجره ها بایستی بازگذاشته شود تا تهویه مناسب منزل (چادر صحرایی) برقرار شود
سطوح مختلف منزل بایستی بطور منظم توسط آب وصابون یا مواد ضدعفونی کننده پاکسازی شوند. 

اطلاعات بیشتر:

راهنماي درمان دارويي در موارد قطعي يا مشكوك ابتلا به آنفلونزا

خبرهای درباره آنفلونزای A:

گزارش/ تعامل با وزارت بهداشت براي پيشگيري

گزارش/ سد مستحكم بهزيستي در برابر هجوم بيماري

 لینک مرتبط :

دستورالعمل اجرایی پیشگیری و کنترل آنفلوانزا A